Иако платите во Македонија пораснаа во изминатите години, купувањето стан во Скопје денес е потешко отколку во 2020 година. Анализата на односот меѓу просечната плата и цената на квадратен метар покажува јасен пад на куповната моќ и сè послаба достапност на недвижностите за граѓаните.
Во 2020 година, просечната нето плата изнесувала околу 27.500 денари, односно приближно 450 евра. Тоа значи дека со годишен приход од околу 5.400 евра и просечна цена на станбен квадрат од 900 евра, граѓанинот можел да купи околу 6 квадратни метри годишно.
Во 2026 година, просечната плата достигнува околу 46.000 денари или околу 750 евра, што носи годишен приход од приближно 9.000 евра. Но во исто време, цената на квадратен метар во Скопје порасна на околу 1.900 евра, што значи дека со една годишна плата денес можат да се купат само околу 4,5 до 5 квадратни метри стан.
Со други зборови, иако платите се зголемиле за околу 65%, цените на становите „скокнале“ за речиси 100%. Резултатот е пад на реалната достапност на недвижностите за околу 20 до 25%.
Разликата е уште повидлива кога се гледа купување преку кредит. Во 2020 година, месечната рата за стан од 60 квадрати изнесувала околу 200 евра, што било приближно 45% од просечната плата. Денес, за ист таков стан, ратата се движи околу 500 евра, односно околу 70% од просечната плата.
Тоа значи дека она што пред неколку години било тешко, но достижно за еден вработен, сега е речиси невозможно без втор приход во домаќинството. Ако во 2020 година биле потребни околу 10 години работа за купување стан од 60 квадрати, денес се потребни најмалку 13 или повеќе години, под услов целата плата да се издвојува за таа цел.
